In Nederland zijn tussen de 5000-6000 vrouwen kinderloos, omdat ze een niet functionerende baarmoeder hebben. Of hem zelfs helemaal missen. In Zweden wordt nu een revolutionaire operatie uitgevoerd: een baarmoedertransplantatie. In de studio praten we met vrouwen met MRK, een ziekte waarbij je wordt geboren zonder baarmoeder.

De operatie

Emelie Eriksson (30) uit Bergshamra nabij Stockholm is de eerste vrouw ooit die van een gezonde baby is bevallen nadat ze een baarmoeder ingeplant kreeg. Dat was 3,5 jaar geleden, maar ze vindt het nog steeds science fiction. Toen ze te horen kreeg dat ze geen baarmoeder had, kwam de Zweedse dokter Mats Brannstrom met de revolutionaire transplantatietechniek, en ze kreeg de baarmoeder van haar eigen moeder ingeplant. Bij Emilie leidde de geslaagde operatie tot de allereerste succesvolle zwangerschap, met de kleine John Albin (nu 2,5) tot gevolg. 'Hij is speciaal', zegt ze, 'maar daarom krijgt hij nog geen voorkeursbehandeling.'

Eriksson ontdekte op haar vijftiende dat ze geen baarmoeder had. Ze was naar de huisarts gestapt omdat ze nog steeds niet menstrueerde. De artsen legden haar uit dat ze nooit zelf kinderen zou kunnen hebben.

Sciencefiction

Zelfs na twee jaar heeft Eriksson moeite om te geloven dat haar droom is uitgekomen. 'Het is precies sciencefiction. Dit is iets wat je leest in de geschiedenisboeken. Wanneer je hier later iets over zal lezen, dan zal het over mij gaan.'

Eriksson stemde ermee in om haar verhaal wereldkundig te maken om andere vrouwen, die hulp nodig hebben bij de verwekking van een kind, te helpen. Ze hoopt dat het verhaal van haar familie hen zal inspireren.

Eriksson benaderde enkele jaren geleden de Zweedse arts Mats Brannstrom nadat ze gelezen had over pogingen om organen te creëren uit stamcellen. Ze had horen vertellen dat hij onderzoek deed naar baarmoedertransplantaties. Toen ze haar moeder erover vertelde, was die meteen enthousiast. 'Ik ben zo oud, ik heb mijn baarmoeder niet nodig en ik wil geen kinderen meer', aldus de 53-jarige Marie Eriksson.

Sceptisch

De man van Emilie was eerst eerder wantrouwig. Maar toen hij na ontmoeting met Brannstrom zag 'dat het niet om een gek ging', stemde ook hij ermee in. Maar hij bleef sceptisch. 'Ik dacht dat we nog meer kans maakten om de lotto te winnen.'

In de maanden na de transplantatie kreeg Eriksson enkele keren te maken met afstotingsverschijnselen. Pas na een jaar kon ze beginnen met denken aan een zwangerschap, met behulp van ivf. Het team van Brannstrom plantte één embryo in en de eerste poging bleek succesvol. 'Maar ik was pas overtuigd toen ik mijn zoontje hoorde schreeuwen in de bevallingskamer', zegt Eriksson. Haar man was zo overweldigd door zijn emoties dat hij flauwviel.

Op punt stellen

Dokter Mats Brannstrom is de enige arts in de wereld die kinderen ter wereld heeft gebracht die geboren werden uit een gedoneerde baarmoeder. Tot zover gaat het om vijf gevallen.

Brannstrom is ervan overtuigd dat de operatie op een dag heel gewoon zal zijn. Hij werkt ook samen met artsen van Harvard Medical School en de Mayo Clinic in de VS om de techniek op punt te stellen.