In Nederland bestaat sinds 2002 de euthanasiewet. Bij ondraaglijk lijden mag een arts onder zorgvuldige eisen euthanasie uitvoeren. Het is strafbaar om iemand stervenshulp te verlenen als er geen sprake is van ondraaglijk lijden. Het huidige kabinet heeft aangegeven een nieuwe wet te willen die het mogelijk maakt om mensen met een doodswens stervenshulp te bieden. Hoe staan de andere partijen hier tegenover en moet er bijvoorbeeld een leeftijdsgrens aan deze wet verbonden worden?

VVD

De VVD vindt dat iedereen de mogelijkheid moet hebben om zelf te kiezen voor een waardig levenseinde. 'De mogelijkheden hiervoor binnen de euthanasiewet worden steeds meer gebruikt. Wij steunen dat. Toch zijn er mensen die nu geen hulp kunnen krijgen bij het door hen gewenste levenseinde. Wij steunen uitbreiding van de mogelijkheden om voor iedereen een oplossing te vinden die recht doet aan de individuele wensen. Ook voor mensen met een voltooid leven zonder medische oorzaak. Wij vinden dat het pad naar een persoonlijk einde met behulp van een specialist, zoals een stervenshulpverlener, zorgvuldig moet plaatsvinden. Kwetsbare mensen moeten vanzelfsprekend worden beschermd.'

PvdA

De PvdA wil mensen die hun leven voltooid vinden het recht op stervenshulp geven. 'Er worden criteria vastgelegd waaronder mensen die een weloverwogen, intrinsieke en duurzame wil hebben om niet verder te leven, menswaardig kunnen sterven, waarbij geldt dat deze wens om te sterven op geen enkele andere wijze kan worden weggenomen. Stervenshulp dient altijd in samenhang met menselijke waardigheid, goede zorg en beschermwaardigheid van het leven verleend te worden.'

PVV

De PVV heeft over dit onderwerp niets vermeld in het verkiezingsprogramma.

SP

De SP vindt het ontwikkelen van een voltooid leven wet, die hulp bij zelfdoding door een niet-arts mogelijk maakt wanneer iemand het leven als voltooid ziet, onwenselijk.

'Allereerst omdat het buitengewoon ingewikkeld is om vast te stellen dat iemands wens tot hulp bij zelfdoding persistent is, indien er geen sprake is van uitzichtloos en ondraaglijk lijden met een medisch-lichamelijke component. Een mens is een relationeel wezen en omstandigheden kunnen wijzigen waardoor ook een doodswens kan veranderen.

Ten tweede omdat het risico van de druk op ouderen om te kiezen voor de dood als optie zal toenemen. Een ontwikkeling die we niet wenselijk achten.

Ten derde omdat er binnen de Euthanasiewet veel mogelijk is en deze wet zich nog ontwikkelt. Binnen de Euthanasiewet zijn er veel meer mogelijkheden dan men doorgaans beseft om tegemoet te komen aan het zwaarwegende recht op zelfbeschikking.

Tot slot zal het de zorgvuldige praktijk van de Euthanasiewet aantasten waarbij artsen met toetsing voor en achteraf het leven mogen beëindigen.'

CDA

Het CDA staat voor verdere verruiming van mogelijkheden voor palliatieve zorg en hospices in een goede samenwerking met gemeenten en zorgverzekeraars. 'Wij zijn geen voorstander van een verdere verruiming van de euthanasiewetgeving of een wetsvoorstel dat een recht op levensbeëindiging regelt. Actieve levens-beëindiging is een realiteit, maar mag geen normaliteit worden. Elk afzonderlijk geval van actieve levensbeëindiging (euthanasie, hulp bij zelfdoding, levensbeëindiging op verzoek) dient heel zorgvuldig verantwoord en getoetst te blijven worden. Er is geen recht op actieve levensbeëindiging. Het is van belang dat mensen ook lef hebben om alternatieven te bepleiten rondom het levenseinde. Dit blijkt uit het gegeven dat mensen vaak goed geïnformeerd zijn over het

levenseinde, maar niet over alternatieven voor de laatste fase van het leven.'

D66

'D66 is voorstander van een wet die het voor ouderen mogelijk maakt hun leven te beëindigen als zij zelf hun leven voltooid achten. Zorgvuldigheid staat daarbij voor D66 voorop. D66 Tweede Kamerlid Pia Dijkstra heeft daarom een wetsvoorstel ingediend. In onze initiatiefwet gaat het om mensen van 75 jaar en ouder, waarbij het verzoek vrijwillig, zonder enige druk van buitenaf, weloverwogen en duurzaam is.

Gelet op het ingrijpende karakter van het wetsvoorstel is gekozen voor een leeftijd van 75 jaar en ouder. Uiteraard is iedere leeftijdsgrens willekeurig, maar we gaan er vanuit dat die ouderen door de ervaring van het lange leven dat achter hen ligt, in staat zijn om te bepalen of het leven voor hen nog levenswaardig is. Daar komt bij dat het ook ouderen jonger dan 75 jaar rust kan bieden om te weten dat op een bepaald moment de mogelijkheid bestaat om het leven waardig te beëindigen.'

ChristenUnie

'De ChristenUnie is geen voorstander van een hulp bij zelfdoding voor mensen die het leven als voltooid beschouwen. Het kabinet legt het rapport Schnabel naast zich neer, terwijl de onderzoekscommissie wel overwogen heeft nagedacht over het voorstel, maar het niet voor zich ziet.

Het is beter als hulpverleners zich richten op de hulpvraag achter een verzoek tot levensbeëindiging.

De ChristenUnie wil naar onze ouderen omzien en hen de aandacht geven die ze verdienen. Door hulp bij zelfdoding bij voltooid leven mogelijk te maken bestaat het risico dat mensen hun gevoel van veiligheid verliezen, zich sneller overbodig voelen – al dan niet bewust vanuit hun omgeving.'

GroenLinks

'GroenLinks vindt het belangrijk dat euthanasie bij een voltooid leven geregeld wordt in de wet. Het is daarom goed dat het kabinet hiertoe stappen zet. Voorop moet staan dat de keuze voor euthanasie bij een voltooid leven weloverwogen en vrijwillig bepaald is.

GroenLinks vindt dat mensen zelf moeten kunnen beschikken over hun leven, ook als zij dit zonder medisch urgente redenen als voltooid ervaren. De wettelijke erkenning van euthanasie bij een voltooid leven is daarom een belangrijk onderdeel van het zelfbeschikkingsrecht. Onder welke voorwaarden en hoe moet zorgvuldig worden onderzocht. Voorop staat dat de mensen die hun leven als voltooid ervaren een weloverwogen en vrijwillige keuze kunnen maken.'

SGP

'Legaliseren van een zelfmoordpil voor mensen die niet in aanmerking komen voor euthanasie of zogenaamd 'klaar met leven zijn', is een levensgevaarlijke ontwikkeling. Niet aan beginnen dus! 


Eenzaamheid en ervaren overbodigheid zijn grote problemen onder ouderen, die de roep om een voortijdige dood kunnen versterken. De overheid moet gemeenten, maatschappelijke organisaties en kerken daarom stimuleren om de eenzaamheid onder mensen te bestrijden. De landelijke overheid faciliteert dit door inspirerende voorbeelden te verspreiden. Ook kunnen scholen met een maatschappelijke stage jongeren in contact brengen met ouderen.'

Partij voor de Dieren

'De Partij voor de Dieren onderschrijft het principe dat mensen beschikken over hun eigen leven, ook als het gaat om een stervenswens. De samenleving heeft echter ook de verantwoordelijkheid om te voorkómen dat mensen zichzelf als last voor anderen gaan beschouwen of zich niet meer welkom voelen in de samenleving. Zo dient er meer aandacht te komen voor herwaardering van ouderdom en het voorkomen van eenzaamheid onder ouderen. Er komt een breed maatschappelijk debat over hulp bij zelfdoding, zoals stervenshulp aan mensen die hun leven als voltooid beschouwen.'

50PLUS

'50PLUS stelt dat euthanasie door een arts ook toegepast mag worden als er sprake is van ondraaglijk en uitzichtloos lijden zonder medische grondslag (voltooid leven).'