Het beschikbare bewijs uit medische studies voor de effectiviteit van behandelingen wordt vaak niet gepubliceerd. Het gaat met name om onderzoeken die een negatief behandelresultaat hebben. De negatieve studies die wél gepubliceerd zijn, zijn vaak positief gekleurd. Dit blijkt uit een wetenschappelijk artikel van Cambridge University, onder leiding van onderzoeker Jojanneke Bastiaansen waarin het probleem wordt aangekaart aan de hand van behandelstudies voor depressie.

Doordat farmaceutische bedrijven hun studies naar medicijnen vooraf moeten registreren bij het Amerikaanse Food and Drug Administrations (FDA), konden de onderzoekers bij de gegevens van alle studies, ook van de negatieve studies die niet gepubliceerd zijn.

Onderzoek

105 gepubliceerde en ongepubliceerde antidepressiva-onderzoeken werden bekeken. De helft van de studies liet volgens de FDA positieve resultaten zien. Van de negatieve studies (met  niet-significante resultaten) werd slechts de helft gepubliceerd, tegenover 98 procent van de rapporten met een positieve uitkomst.

Een groot deel van die oorspronkelijk negatieve studies die wél gepubliceerd waren, verscheen in de literatuur opeens met positieve resultaten. De negatieve bevindingen waren weggelaten uit de publicatie of ondergeschikt gemaakt aan positieve uitkomsten uit aanvullende onderzoeken.

Bastiaansen: 'Waarschijnlijk treden deze effecten ook op in andere medische disciplines'

'Deze vertekeningen maken dat het bewijs voor behandelingen steviger lijkt dan daadwerkelijk het geval is', vertelt Bastiaansen. 'Het is waarschijnlijk dat deze effecten niet alleen optreden bij depressiebehandelingen maar ook in andere medische disciplines. Het is niet alleen belangrijk dat zorgprofessionals hiervan bewust zijn, maar ook dat onderzoekers, beleidsmakers en wetenschappelijke tijdschriften maatregelen nemen om de situatie te verbeteren.'

Bron: Cambridge University / Psychological Medicine