De Meticilline Resistente Staphylococcus Aureus (MRSA) is een bacterie die zich vanuit de intensieve veehouderij verspreidt. De bacterie komt voornamelijk voor in ziekenhuizen en verpleeghuizen. Wat is MRSA en hoe verloopt een MRSA-test? Zorg.nu zet het voor je op een rij.

MRSA, ook wel de 'ziekenhuisbacterie' genoemd, is een stafylokok. De bacterie komt veel voor bij gezonde mensen. Meestal heb je er geen last van, zegt het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM).

Wat is MRSA?

De ziekenhuisbacterie is ongevoelig voor de beta-lactam-antibiotica. Er zijn weinig antibiotica beschikbaar waar de bacterie nog wel gevoelig voor is. Als je besmet bent met MRSA, kan in het laboratorium getest worden voor welke antibiotica de gevonden bacterie nog wel gevoelig is.

Hoe raak je besmet?

Door direct huidcontact met een 'MRSA-drager' kan je besmet worden. Niet alleen mensen, maar ook dieren kunnen de bacterie overdragen. Daarnaast kan de ziekenhuisbacterie ook via de lucht worden ingeademd als de bacterie door huidschilfers of niezen in de lucht terecht is gekomen.

Wie lopen er risico en wat zijn de symptomen?

Het is mogelijk dat je MRSA bij je draagt zonder ziek te zijn. Sommigen mensen krijgen echter infecties zoals steenpuisten of krentenbaard. Voor mensen met een slechte weerstand kan de infectie echter levensgevaarlijk zijn. 'De bacterie kan onder meer leiden tot een botinfectie, longontsteking of bloedvergiftiging.'

'Minder dan 1% van de Nederlanders draagt de MRSA bacterie bij zich, dit is meestal van tijdelijke aard. Je raakt de bacterie doorgaans dus ook weer vanzelf kwijt', aldus het RIVM.

Ziekenhuispersoneel kan drager worden van de bacterie, als zij onvoldoende zorgen voor bescherming bij het verplegen. Zonder een schort, een paar handschoenen en een mondneusmasker neemt de kans op dragerschap toe.

Verpleegkundigen kunnen de bacterie in hun neus dragen zonder zelf klachten te hebben. Bij het verplegen of verzorgen van patiënten kan de bacterie worden overdragen. Omdat patiënten in een ziekenhuis of verpleeghuis vaak een verzwakte weerstand hebben, kan MRSA bij hen infecties veroorzaken die lastig te behandelen zijn.

Om te voorkomen dat patiënten ziek worden van de bacterie, krijgen ziekenhuismedewerkers direct een behandeling als ze drager blijken te zijn van MRSA, en mogen ze soms tijdelijk niet werken.

De bacterie kan namelijk vooral gevaarlijk zijn voor mensen die al ziek zijn, zoals patiënten op intensive-care-afdelingen, of mensen met open wonden of huidaandoeningen. Hoewel de meest gebruikte antibiotica, zoals penicillines niet werken tegen MRSA zijn vaak nog wel alternatieve antibiotica te gebruiken.

Volgens het RIVM en Beroepsziekten.nl lopen de volgende groepen extra risico:

  • Patiënten die antibiotica gebruiken
  • Patiënten met een huidaandoening
  • Patiënten met een katheter, implantaat of infuus
  • Baby's
  • Patiënten die langdurig afweerremmende geneesmiddelen gebruiken
  • Patiënten met hechtingen

De MRSA-bacterie komt vooral voor op de huid en in de neus, maar ook in de keel, darmen of urine.

Hoe verloopt een MRSA-test?

De huisarts of het ziekenhuis kan vaststellen of je besmet bent met MRSA. Hiervoor krijg je medische wattenstaafjes in je neus en keel. Zo worden monsters afgenomen. Deze worden bekeken in een laboratoriumonderzoek.

Als je een MRSA-drager bent of een MRSA-infectie hebt opgelopen, dan moet je dit direct melden als je wordt behandeld of opgenomen in een ziekenhuis of verpleeghuis.

Hoe kan je MRSA behandelen?

Uit de test kan naar voren komen voor welke antibiotica de ziekenhuisbacterie nog wel gevoelig is. Als dat bekend is, kan de huisarts of het ziekenhuis de geschikte antibiotica voorschrijven.

Vervolgens wordt na alle behandelingen nog een extra controle uitgevoerd om het resultaat te beoordelen. In de meeste gevallen is de bacterie dan verdwenen.

Maatregelen van ziekenhuizen en verpleeghuizen

Ziekenhuizen en verpleeghuizen ondernemen actie om verdere verspreiding van MSRA te voorkomen. Bij medewerkers die zonder beschermingsmaatregelen voor een besmette patiënt zorgden, worden kweken afgenomen om te onderzoeken of ze MRSA-dragers zijn. Patiënten met MRSA worden apart verpleegd.

Beroepsmatig in contact met varkens, vleeskalveren en vleeskuikens

Patiënten die beroepsmatig in contact komen met varkens, vleeskalveren en vleeskuikens worden voorafgaand aan een ziekenhuisopname ook gecontroleerd, omdat MRSA bij deze dieren regelmatig voorkomt.

Ziekenhuis in het buitenland bezocht

MRSA komt meer voor in buitenlandse ziekenhuizen. Patiënten en medewerkers die in een buitenlands ziekenhuis verbleven worden daarom ook gecontroleerd op een MRSA-dragerschap. Ook dan worden patiënten tijdelijk apart verpleegd en mogen ziekenhuismedewerkers niet met patiënten werken totdat blijkt dat zij geen drager zijn.

Hoe voorkom je dat je besmet wordt?

Beroepsziekten.nl adviseert om je handen regelmatig te wassen met zeep en ze ook goed af te drogen. Goede hygiëne vermindert de kans op MRSA-dragerschap.

Je lichaam bouwt helaas geen afweer op tegen MRSA. Hierdoor is het mogelijk dat de ziekenhuisinfectie opnieuw optreedt.

Bron: Beroepsziekten.nl / RIVM / Thuisarts.nl / MRSA-net