Ruim 2 miljoen Nederlanders hebben migraine en het is daarmee één van de meest voorkomende hersenziekten. Volgens Neuroloog Hans Carpay, die onlangs het boek 'Migraine is geen hoofdpijn' schreef, zorgt migraine bij patiënten vaak voor een groot schuldgevoel, terwijl ze er zelf niets aan kunnen doen. 'Migraine is een genetische ziekte van het brein. Als je het hebt, is dat alleen maar pech'. 

Bij migraine heb je terugkerende aanvallen van flinke hoofdpijn die soms enkele dagen kan duren en gepaard kan gaan met misselijkheid, braken en overgevoeligheid voor licht en geluid. Migraine staat op nummer zeven van de meest invaliderende aandoeningen bij de World Health Organisation (WHO). Carpay: 'Migraine heeft die hoge notering omdat er heel veel mensen zijn die vaak tientallen jaren, iedere maand weer, met veel door ziekte verpeste dagen te maken hebben.' 

Hans Carpay houdt zich als neuroloog al dertig jaar bezig met migraine. Met zijn boek 'Migraine is geen hoofdpijn' hoopt hij dat patiënten minder zullen worstelen met de ziekte en dat ze van hun mogelijke schuldgevoel afkomen. 'Als je tegen iemand zegt dat je migraine hebt, reageren veel mensen daar direct op met een advies over je manier van leven. Dat je verkeerd eet, te hard werkt, niet of wel sport of teveel denkt. Allemaal aanleiding om je schuldig te voelen.' 

Waarom heb ik nu ineens migraine en niet morgen? 

'Er is een vraag waar vrijwel iedereen met migraine regelmatig over zit na te denken; waarom heb ik nu ineens migraine? Waarom niet morgen of volgende week?', aldus Carpay. 'De meest logische gedachte is om de aanval in verband te brengen met je gedrag: wat deed ik, wat heb ik gegeten of wat voor weer was het? Zo ontstaat een hele lijst van gebeurtenissen, eetwaren en omstandigheden die je als uitlokkers of triggers voor een aanval kunt zien.' 

Uitslapen of juist gebrek aan slaap, fel of knipperend licht, sterke geuren, autorijden en stress zijn omstandigheden die mensen met migraine vaak noemen omdat ze denken dat dit hun aanvallen uitlokt. Volgens Hans Carpay staat wetenschappelijk onderzoek naar triggers nog in de kinderschoenen en komt er meestal op neer dat er weinig zeker bewijs is. 'Ik adviseer mijn patiënten meestal te stoppen met hun zoektocht naar triggers. Ik ken weinig mensen met migraine bij wie diëten en extra rust het probleem hebben opgelost. Stress bijvoorbeeld zoeken weinig mensen bewust op, dus het advies om je daarvan te ontdoen is meestal niet zo bruikbaar.' 

Chocolade, oude kaas en rode wijn?

Migraineaanvallen zouden ook door bepaald voedsel kunnen worden uitgelokt. Een bekend voorbeeld hiervan is chocolade, maar volgens Carpay is hier geen wetenschappelijk bewijs voor: 'Er is geen bewijs dat een dieet zonder cacaoproducten het leven van mensen met migraine beter maakt. Uit onderzoek is gebleken dat chocolade, dat blind door een sonde wordt toegediend, niet vaker een aanval uitlokt dan nepchocolade.' 

Veel migrainepatiënten zeggen dat alcohol een trigger is en dan met name rode wijn. Ongeveer één op de drie mensen met migraine meldt dat rode wijn bij hen een aanval uitlokt. Volgens Carpay is ook hier weinig bewijs voor. 'Engelse neurologen hebben ooit een poging gedaan tot wetenschappelijk onderzoek op dit terrein. Ze vonden in een kleine, maar ongetwijfeld gezellig studie dat rode wijn wel migraine provoceert en wodka niet. Eén van de vragen is dus of het de alcohol zelf is waar je migraine van krijgt of dat andere stoffen die in rode wijn zitten, zoals bijvoorbeeld tannines, dan de boosdoener is.'

Een opvatting is dat migraine gepaard gaat met zwelling van de bloedvaten in de hersenen, waardoor bijvoorbeeld oude kaas een trigger zou kunnen zijn. Oudere kazen bevatten natuurlijke vaatverwijders zoals natriumglutamaat en histamine, stoffen die kunnen zorgen voor verwijding van de vaten. Carpay: 'Ik betwijfel zeer of je als migrainepatient wat opschiet met een kaasloos dieet. Alcohol, kaas en chocolade zijn niet perse gezond, dus je kunt het best weglaten uit je dieet, maar medisch gezien is het niet noodzakelijk. Mensen krijgen bovendien dan weer ten onrechte de boodschap dat migraine hun eigen schuld is.' 

Goede migrainezorg is maatwerk 

Volgens Carpay wordt leefstijl overschat bij migraine en moet je er niet teveel energie in stoppen. Er zijn volgens hem betere manieren om migraine te bestrijden. 'De beste weg is toch de medische weg, met medicijnen. Migraine is geen gewone hoofdpijn en geen teken van je brein dat je verkeerd leeft. Mijn advies is om door te pakken en naar de huisarts te gaan. De essentie van goede migrainezorg blijft voor mij dat het maatwerk is. Iedereen met migraine is weer anders en het tijd kost om het goed te doen.'